ดร.แกง

ขยัน…คือ…คำตอบ

FameLab & SchoolLab

ผมมีโอกาสได้ทำหน้าที่เป็นกรรมการตัดสินการสื่อสารวิทยาศาสตร์ เวทีสำคัญระดับโลกที่จัดโดยบริติชเคานซิล เป็นเจ้าภาพและผู้สนับสนุนหลัก ร่วมกับ Cheltenham Festivals, องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ (อพวช.), กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, true, สำนักงานคณะกรรมการนโยบายวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและนวัตกรรมแห่งชาติ (สวทน.), สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.), Euraxess และ iT24Hrs

โดยในปีนี้ 2017 นี้มีการแบ่งการประกวดออกเป็น 2 ประเภทหลักๆ ตามช่วงอายุ ผู้เข้าแข่งขันมีอายุระหว่าง 15 – 18 ปี (สำหรับโครงการ School Lab) หรือ 18 – 40 ปี (สำหรับโครงการ FameLab) และสามารถเล่าเรื่องราววิทยาศาสตร์ให้น่าสนใจภายใน 3 นาที โดยส่งวิดีโอเข้าร่วมออดิชั่น ผ่านเว็บไซต์ http://www.britishcouncil.or.th หรือในบางกรณีสำหรับโครงการ FameLab จะมีรอบประกวดออร์ดิชั่นสดต่อหน้ากรรมการ

31540677044_f9a484e5d3_o.jpg

การตัดสินรายการ FameLab ในรอบแรก รอบออร์ดิชั่นที่สยามพารากอน ซึ่งกรรมการประกอบด้วย ดร.เจษ, ดร.โอ และ ดร.แกง

เกณฑ์การตัดสินหลักสำหรับทั้งสองรายการ มี 3 หัวข้อ คือ หลัก 3C

  1. Content เนื้อหาถูกต้องตามหลักทางวิทยาศาสตร์ มีความพอดีของเนื้อหาทางวิชาการ ไม่ลึกหรือง่ายจนเกินไป โครงสร้างเรื่องเหมาะสม
  2. Clarity สื่อสารชัดเจน ติดตามได้เข้าใจง่าย สามารถร้อง เล่น เต้น หรือใช้พร๊อพประกอบได้ แต่ห้ามใช้สื่อนำเสนออิเล็กทรอนิกส์
  3. Charisma มีความน่าสนใจ มีเสน่ห์ในการสื่อสาร บุคลิกภาพดี

โดยผู้สมัครต้องถ่ายวิดีโอตอนที่กำลังสื่อสารเรื่องราวทางวิทยาศาสตร์ ไม่เกิน 3 นาที โดยไม่ตัดต่อหรือใช้เอฟเฟคใดๆ แล้วอัพโหลดขึ้นเว็บไซต์ฝากวิดีโอ เช่น YouTube, Vimeo และสมัครเข้าร่วมโครงการ School Lab ที่ http://www.britishcouncil.or.th/school-lab หรือโครงการ FameLab ที่ http://www.britishcouncil.or.th/famelab ใส่ลิงค์วิดีโอของคุณในหน้าสมัคร

32349459065_a647eea2d9_o

ต่อมาได้มีการจัดแข่งขันโครงการ FameLab รอบแข่งขันพูดสดต่อหน้าคณะกรรมการ (Live Audition) วันพุธที่ 25 มกราคม 2560 ที่ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

ในช่วงเช้า เป็นกิจกรรม Roadshow ประชาสัมพันธ์โครงการ FameLab Thailand และ School Lab Thailand พร้อมทั้งแนะนากลยุทธ์ในการสื่อสารวิทยาศาสตร์จากผู้เชี่ยวชาญ และในช่วงบ่าย เป็นการแข่งขัน FameLab รอบแข่งขันพูดสดต่อหน้าคณะกรรมการ (Live Audition)

16174813_10209923575263400_2968744159283766834_n16266219_10209923569303251_1192514642730401110_n

รอบออดิชั่นสด ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ที่ ม.ขอนแก่น ได้เห็นความสามารถของนักเรียนและนักศึกษาจำนวนมากครับ ทั้งนี้มีคณะกรรมการร่วมคือ ที่ปรึกษา อพวช อ.ธนากร พละชัย กับ ดร.โจ้ Theerapong Puangmali คณะวิทย์ มข. นอกจากนี้ช่วงเช้ายังมี workshop ดีๆ จาก FameLab Ambassador ดร.ข้าว Khaow Tonsomboon และ SchoolLab Ambassador อ.นุ้ย Thevena Npt ขอบคุณเจ้าภาพหลัก British Council และเจ้าภาพงานวันนี้ที่ ม.ขอนแก่นครับ และได้พบหลายท่าน
อ.ปุ้ม ผู้ช่วยอธิการบดี ม.ขอนแก่น
อ.ปอนด์ คณะพยาบาล
อ.เป้ คณะศึกษาศาสตร์
ครูอาร์ท รร. จุฬาภรณ์ฯ มุกดาหาร

 

ในวันที่ 11 กุมภาพันธ์ 2561 ดร.แกง ได้ร่วมเป็นกรรมการตัดสิน FameLab Thailand Live Audition ที่ สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ครับ ขอบคุณบริติสเคานซิล คณะกรรมการร่วม (ดร.โอ และดร.นำชัย) แอมบาสซาเดอร์ (ดร.ข้าว และ อ.วีณา)

16683967_10100754861839845_6924223326514225670_n.jpg

วันที่ไปเป็นกรรมการ International FameLab Thailand เพื่อคัดเลือก 10 คนสุดท้ายเข้าสู่รอบชิงชนะเลิศ หลังการประกวดได้พุดคุยกับผู้ผ่านเข้ารอบสุดท้าย ดร. วิจิตรา หลวงอินทร์ อาจารย์จากคณะเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยมหาสารคาม ที่พูดเรื่อง “สมองที่สอง” ซึ่งก็คือระบบประสาทที่ทางเดินอาหารครับ โลกกลมเพราะท่านจบ ป.ตรี-โท-เอก จากอิมพีเรียลคอลเลทลอนดอน และท่านก็ยังทักว่าจำผมได้ตั้งแต่ตอนไปพูดคุยในรายการ VIP เมื่อหลายปีก่อนครับ

17458297_10100782533091435_86034837800702518_n

นักศึกษาสาวจาก ม.ขอนแก่น Kamonrat Koobubpha คนหนองบัวลำภู ที่ผ่านเข้ารอบ 10 คนสุดท้าย International FameLab Thailand น้องมาบอกหลังประกาศผลว่าเป็นรุ่นน้อง เยาวชนดีเด่นแห่งชาติ สาขาการศึกษาและวิชาการ ปี 58 (ผมรับรางวัลในสาขาเดียวกัน ปี 48 ครับ) คุณพ่อและเพื่อนจาก อ.เสลภูมิ ร้อยเอ็ด ใบหน้ายิ้มแย้มกับความสำเร็จของลูกสาวในวันนี้ครับ

received_1512881765410914

ดีใจที่เห็นภาพผู้ปกครอง โดยเฉพาะคณะที่มากับนักศึกษา ม.ขอนแก่น ตามมาเชียร์บุตรหลาน ตอนที่ผมพูดส่งท้ายก่อนปิดงานก็เสียงสั่นเครือ เพราะผมรู้ว่า เด็ก ตจว. แต่ละคน กว่าจะเดินทางมาถึงขั้นนี้ มันไม่ได้มาง่ายๆ ตอนเด็กผมไม่ค่อยมีโอกาสได้ทำในสิ่งที่ผมอยากทำ ผมจะดีใจและตื้นตันใจทุกครั้งที่ผมเจอเหตุการณ์ที่ย้ำเตือนความฝันและ passion ของผม ตัวผมเองเป็นลูกหลานชาวนา มีโอกาสได้ทำหน้าที่ ได้รับความไว้วางใจจากบริติชเคาซิลและองค์กรที่ร่วมสนับสนุนเพียงนี้ ถือว่าเป็นเกียรติและเป็นความภูมิใจมากครับ

received_1512877242078033

อ่านเนื้อหาจากข่าวเพิ่มเติม https://www.it24hrs.com/2017/famelab-thailand-2017-semi-final/

รางวัลที่ผู้ชนะจะได้รับ
1. ผู้ผ่านเข้ารอบ 10 คนสุดท้ายของแต่ละโครงการจะได้เข้าร่วมเวิร์คช็อป Science Communication สุดเข้มข้น โดยผู้เชี่ยวชาญด้านการสื่อสารทางวิทยาศาสตร์ เป็นเวลาสองวันเต็ม
2. ผู้ชนะ 3 คนของแต่ละโครงการจะได้รับเงินรางวัล
3. ผู้ชนะเลิศโครงการ School Lab จะได้รับโอกาสเดินทางไปเข้าร่วม UK Science Festival ณ สหราชอาณาจักร โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย
ผู้ชนะเลิศโครงการ FameLab จะเป็นตัวแทนประเทศไทยไปแข่งขัน FameLab International ณ สหราชอาณาจักร และพิเศษสำหรับปีนี้คือ สามารถเยี่ยมชมห้องแล็บชั้นนำที่ประเทศใดก็ได้ในยุโรป

การแข่งขันรอบสุดท้ายได้จัดขึ้นในตอนเช้า วันที่ 4 พฤษภาคมที่หอศิลปวัฒนธรรมกรุงเทพมหานคร  คณะกรรมการตัดสิน School Lab ประกอบด้วย ดร.ข้าว คุณวีณา และ ดร.แกง ซึ่งทั้งสามคนได้ตั้งคำถามเกี่ยวเนื่อง ภายหลังผู้เข้าแข่งขันได้นำเสนอเสร็จสิ้น 3 นาที ได้ผู้ชนะเลิศ คือ นายธนภัทร ถนอมดำรงศักดิ์ ที่นำเสนอเรื่อง  Mirror Neurons

การตั้งคำถามให้กับผู้เข้าแข่งขันเป็นสิ่งที่ผมให้ความสำคัญมากๆ เพราะในวันนั้นนอกจากจะเป็นการทำหน้าที่ต่อหน้าผู้ชมในห้องประชุมแล้ว ก็ยังมีการถ่ายทอดสดผ่านโทรทัศน์ช่องทรูปลูกปัญญาด้วย ผู้ชมทั่วประเทศก็จะได้รับฟังคำถามจากกรรมการ และฟังคำตอบจากผู้เข้าแข่งขันไปพร้อมๆ กัน ผมมีหลักคิดในการตั้งคำถามคือ

  • คำถามปลายเปิด เปิดโอกาสให้น้องๆ ได้ตอบหลากหลาย  ได้รับมุมมองของเขาอย่างอิสระ หลีกเลี่ยงคำถามปลายปิด
  • ผมชอบฟังทัศนคติ จึงตั้งคำถามที่เปิดโอกาสให้เขาได้แสดงความเห็น ซึ่งมันไม่มีคำตอบที่ตายตัว ทุกคนสามารถตอบได้ ไม่ล่มกลางเวที
  • คำถามควรส่งเสริมให้ผู้เข้าประกวดได้แสดงศักยภาพ ไม่ควรเป็นคำถามเชิงวัดความสามารถทางวิชาการจนเกินไป หรือแสดงความกดดัน จนเขาไม่สามารถเผยความสามารถออกมาได้
  • คิดถึงคำถามที่คนทั่วไปที่ไม่ได้มีความรู้เชิงลึก อยากจะรู้ เป็นสิ่งที่เป็นประโยชน์กับคนหมู่มาก
  • ตั้งใจฟังสิ่งที่เขานำเสนอโดยไม่ต้องทำการบ้านเนื้อหาทางวิชาการในหัวข้อที่เกี่ยวข้องมาจนเกิดอคติ  เปิดใจรับฟังพร้อมจับประเด็นไปพร้อมๆ กับคนที่รับชมสดๆ แล้วจึงสกัดประเด็นคำถามจากสิ่งที่เขาพูดบนเวที
  • หากมีกรรมการหลายคน เมื่อมีผู้ถามแล้วในสิ่งที่เราอยากจะถาม ก็ควรหลีกเลี่ยงการถามซ้ำหรือตั้งคำถามในมิติที่ใกล้เคียงกัน รีบตัดสินใจตั้งคำถามในเรื่องใหม่ในมิติอื่นๆ หรืออาจเชื่อมโยงกับคำถามก่อนหน้าได้หากคิดไม่ทันจริงๆ
  • การใช้ภาษาไทยในรายการสดมีความสำคัญมาก เนื้อหาต้องกระชับ รัดกุม น้ำเสียงชัดเจน แสดงความเป็นมิตร ไม่มีคำอุทาน หรือคำวิเศษณ์ที่อาจจะทำให้ผู้ฟังสับสัน
  • ขณะที่ซักถามก็พยายามแสดงสีหน้ายิ้มแย้ม แจ่มใส นอกจากผู้ตอบคำถามจะรู้สึกดีแล้ว ผู้ฟังในห้องประชุม และผู้รับชมการถ่ายทอดผ่านโทรทัศน์ก็จะได้เกิดความประทับใจในบุคลิกภาพ ซึ่งเราเองไม่สามารถทราบได้ว่าช่างภาพจะจับภาพเราเมื่อใด ดังนั้นทุกอย่างที่เกิดขึ้นบนรายการสดจึงต้องรอบคอบรัดกุมและเตรียมการอยู่ตลอดเวลาเพื่อความสมบูรณ์ที่สุด

34418696366_ce568b1fd7_o

34329642421_915bb7bdc3_o

ผู้ได้รับรางวัลโครงการ SchoolLab Thailand 2017 ได้แก่
1. นายธนภัทร ถนอมดำรงศักดิ์ โรงเรียนขอนแก่นวิทยายน รางวัลชนะเลิศ (The Winner)
2. นางสาวจรรยพร โกฏิมนัสวนิชย์ โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยขอนแก่น ฝ่ายมัธยมศึกษา (มอดินแดง) รางวัลรองชนะเลิศอันดับหนึ่ง (1st Runner up)
3. นายธีระพงษ์ พลตื้อ โรงเรียนขอนแก่นวิทยายน รางวัลรองชนะเลิศอันดับสอง (2nd Runner up)

34300376552_3dfab71805_k.jpg

ในช่วงบ่ายเป็นการแข่งขันในรายการ FameLab ผู้ครองแชมป์รางวัลชนะเลิศ FameLab ประเทศไทย ก็คือ นายปริญญา ขินหนองจอก นักศึกษาคณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น นำเสนอเรื่อง Personalized Medicine : The Future is now

รายละเอียดเพิ่มเติมสำหรับการประกวดในปีหน้า สามารถดูได้ที่ http://www.britishcouncil.or.th/school-lab และ http://www.britishcouncil.or.th/famelab ขอบคุณภาพประกอบบางส่วนจาก https://www.flickr.com/photos/144104394@N06/

Advertisements